Jeroen Dijsselbloem lovend over ambities van Museum Klok & Peel
ASTEN, 23 april 2026 – “De plannen voor de doorontwikkeling van Museum Klok & Peel tot Museum ECHO staan terecht op de shortlist voor bovenregionale culture initiatieven in de Brainportregio. Hier blijft cultureel erfgoed niet op de plank liggen maar worden de verhalen op een dynamische en innoverende manier doorverteld. Dat vraagt niet alleen om investeringen, maar vooral ook om lef. Ik wil alle betrokkenen daarvoor bedanken en iedereen veel plezier wensen met de expositie ‘Uitgeleefd’.“
Praat met een mammoet: een museale AI-primeur in Asten
Met die lovende woorden opende Jeroen Dijsselbloem, voorzitter van de Metropoolregio Eindhoven en burgemeester van Eindhoven, vandaag de tentoonstelling Uitgeleefd! – Beesten & Botten uit Brabantse Bodem in Museum Klok & Peel in Asten. De openingshandeling was een bijzondere – Jeroen Dijsselbloem zette – middels het insteken van een token – de chatbot in werking bij ‘Einder’ het eeuwenoude middeleeuwse paard. Het paard, dat ooit gevonden werd in Eindhoven, sprak hem daarna toe, niet alleen over de bijzondere expositie, maar ook over de toekomstplannen van het museum.
De expositie onderscheidt zich door een combinatie van archeologisch erfgoed en innovatieve technologie: bezoekers kunnen via AI-chatbots in gesprek met vier dierenskeletten.
Met Uitgeleefd! brengt het museum een omvangrijke expositie over gewervelde dieren en de verhalen die hun botten vertellen. Centraal staan vondsten uit de Brabantse bodem, variërend van middeleeuwse huisdieren tot prehistorische dieren zoals mammoeten en wolharige neushoorns. De tentoonstelling is te zien tot en met 31 maart 2027.
Primeur: ‘chat-botten’ in het museum
Een opvallend en vernieuwend element is de inzet van vier interactieve AI-chatbots. Bezoekers kunnen vragen stellen aan onder meer een mammoet, een oerrund, een middeleeuws paard en een wolf. De ‘chat-botten’ geven antwoord vanuit hun eigen perspectief en vertellen over hun leefomgeving, voedsel en relatie tot de mens.
Volgens het museum is het de eerste keer dat deze technologie op deze manier wordt toegepast in een Nederlandse museale context. Daarmee wordt archeologische kennis toegankelijk gemaakt voor een breed publiek.
Verhalen uit de Brabantse bodem
De tentoonstelling van botten en skeletten geeft inzicht in het leven van dieren en mensen door de tijd heen. Bezoekers ontdekken onder meer hoe botten informatie geven over voeding, leefomgeving en domesticatie van dieren. Gastcurator Theo de Jong, archeozoöloog en stadsarcheoloog van Helmond zei het bij de opening als volgt: “In Brabant vinden we een enorme variatie aan dierlijke resten, van recente botten tot fossielen uit de ijstijd. Hoe dieper je graaft, hoe verder je teruggaat in de tijd – tot aan dieren die hier leefden toen Brabant nog zee was.”
Topstukken in de tentoonstelling zijn onder meer een middeleeuws paard waarvan de laatste maaltijd kon worden gereconstrueerd, botmateriaal van ijstijdneushoorns en de vaste museumstukken zoals een mammoet en een walvisskelet.
Erfgoed, wetenschap en educatie
Uitgeleefd! verbindt archeologie, paleontologie en biologie en maakt zichtbaar hoe wetenschappers het verleden reconstrueren. De tentoonstelling richt zich nadrukkelijk op een breed publiek. Voor kinderen zijn interactieve onderdelen ontwikkeld, zoals het zelf samenstellen van een skelet. Daarnaast is er een educatief programma met lesmateriaal voor scholen en samenwerkingen met regionale onderwijsinstellingen.
Technologie als brug naar het verleden
Volgens Museum Klok & Peel laat de tentoonstelling zien hoe nieuwe technologie kan bijdragen aan het toegankelijk maken van erfgoed. “Door AI te combineren met archeologie brengen we verhalen tot leven die anders abstract blijven,” aldus het museum.
Met deze aanpak speelt het museum in op een bredere ontwikkeling waarbij culturele instellingen experimenteren met digitale toepassingen om publiek te betrekken en kennisoverdracht te vernieuwen. In feite alvast een voorproefje van het toekomstige ‘Museum ECHO, waar de tijd tastbaar wordt’.
